مسئله این پژوهش ارزیابی تجربیِ یک باور مرسوم در ادبیات و عمل بازار سیمان است: «سیمان به‌دلیل ارزش‌به‌وزن پایین و هزینه حمل بالا، در فواصل طولانی تجارت نمی‌شود». هدف مقاله، نه تبیین علل و عوامل مؤثر، بلکه صرفاً ابطال/تصحیح این گزاره با اتکا به مستندسازی موارد واقعیِ صادرات دوربرد و میان‌بُرد است. بدین‌منظور، پژوهش با رویکرد اسنادی–توصیفی و طراحی مطالعه موردیِ چندگانه اجرا شده؛ مورد ترکیه به‌صورت مفصل تر بررسی و برای غنای شواهد به وضعیت صادرات ویتنام و مصر نیز ارجاع داده می‌شود. داده‌ها از آمار رسمی تجارت، گزارش‌های صنعت و سایر مستندات استخراج شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که طی سال‌های اخیر، مجموعه‌ای از مسیرهای برون‌مرزی با فواصل بسیار زیاد (و نیز فواصل متوسط) به‌طور مکرر و مستند رخ داده است؛ به‌گونه‌ای که باور مرسوم «عدم امکان تجارت دوربردِ سیمان» قابل دفاع نیست. نتایج به‌صراحت از داوری درباره علل وقوع پرهیز می‌کند و در عوض بر «وجود/وقوع» و بازتکرارپذیری موارد تأکید دارد. دلالت عملی پژوهش این است که سیاست‌گذاری، تحلیل بازار و برنامه‌ریزی لجستیک—از جمله در ایران—باید از پیش‌فرض «ناممکنیِ تجارت دوربرد» عبور کرده، با شواهد میدانیِ موجود همسو شود، با بررسی علل از آنها درس بگیرد و با توجه به ظرفیت بالای کشور در این صنعت، در مسیر توسعه تجارت سیمان حرکت کند.

صادرات دوربرد سیمان تجارت فرامرزی سیمان تجارت دریایی سیمان مطالعه تطبیقی صادرکنندگان سیمان نسبت ارزش‌به‌وزن پایین سیمان