در محیط‌های اقتصادی پیچیده کنونی، کیفیت اطلاعات حسابداری به عنوان ستون فقرات شفافیت مالی و ابزاری کلیدی برای تعاملات میان واحد تجاری و حاکمیت مالیاتی شناخته می‌شود. این مقاله مروری به بررسی چگونگی تأثیر ویژگی‌های نوین اطلاعات حسابداری (نظیر قابلیت مقایسه‌پذیری، شفافیت افشا، کاهش عدم تقارن اطلاعاتی و گزارشگری پایدار/ESG) بر «رفتار مالیاتی» مؤدیان می‌پردازد. چالش اساسی که این پژوهش به آن پاسخ می‌دهد، تفکیک میان «اجتناب مالیاتی مشروع» و «فرار مالیاتی» در سایه استانداردهای نوین گزارشگری است. یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد که ارتقای کیفیت حسابداری، نه تنها ریسک حسابرسی و هزینه‌های نظارتی را کاهش می‌دهد، بلکه با افزایش هزینه برای رفتارهای مالیاتی غیراخلاقی، مؤدیان را به سمت انطباق حداکثری سوق می‌دهد. معیارهای نوین همچون معیارهای ESG و گزارشگری یکپارچه، ابعاد تازه‌ای از مسئولیت‌پذیری مالیاتی را مطرح کرده‌اند که در متون سنتی مغفول مانده بود. این پژوهش ضمن تبیین مکانیسم‌های اثرگذاری اطلاعات بر تصمیمات مالیاتی، پیشنهاد می‌دهد که نظام‌های مالیاتی باید به جای تکیه بر ابزارهای قهری و سنتی، بر «اعتبارسنجی کیفیت گزارشگری حسابداری» به عنوان محرکِ داوطلبانهِ انطباق مالیاتی تمرکز کنند. در نهایت، با شناسایی خلاءهای موجود در نظام گزارشگری ایران و جهان، رویکردی کاربردی برای کاهش شکاف مالیاتی از طریق ارتقای نظام‌های اطلاعاتی ارائه شده است که می‌تواند زیربنای اصلاحات ساختاری در نظام مالیاتی قرار گیرد.

کیفیت اطلاعات حسابداری رفتار مالیاتی شفافیت مالی انطباق مالیاتی.